Lef in de praktijk
Wanneer Daan vertelt over zijn leven nu, klinkt er rust in zijn stem. Dat was niet altijd zo. Na jaren in een forensisch klinische setting woont hij tegenwoordig zelfstandig. Met zijn eigen sleutel, zijn eigen ritme en zijn eigen verantwoordelijkheid. Maar nog altijd met een vangnet op de achtergrond.
“Ze komen één keer per week bij mij langs. Dat helpt ook als stimulans om het huis een beetje op orde te houden,” zegt hij.
Die vaste momenten zijn voor hem meer dan een controlepunt. De frequentie verschilt per cliënt, maar de bezoekmomenten geven structuur, vertrouwen en zekerheid. Daarbij weet Daan dat hij ook altijd kan bellen. Dat geeft hem rust.
“Gezien mijn situatie is het fijn dat een VPT-begeleider meegaat naar een doktersbezoek. Twee horen altijd meer dan één, en ik snap zelf niet altijd alles,” legt hij uit. Zonder die praktische ondersteuning zouden veel dingen hem boven het hoofd groeien. “Dan zie ik door de bomen het bos niet meer,” zegt hij.
Precies dat is waar Volledig Pakket Thuis (VPT) bij de Rooyse Wissel voor staat. Cliënten die minimaal functioneren op het niveau van een licht verstandelijke beperking worden begeleid in hun eigen omgeving. Zo kunnen zij stap voor stap hun plek in de samenleving innemen. Tegelijkertijd houden Ambulant (thuis-)begeleiders) zoals Debbie Lichteveldt en Lisa Janssen, voortdurend de risico’s in de gaten en zijn zij continu forensisch scherp.
Van klein begin naar zelfstandig team
VPT begon klein. Een paar medewerkers combineerden de begeleiding van cliënten thuis met hun reguliere forensisch ambulante werk. Dat bleek in de praktijk niet goed te combineren.
“De ene keer ben je in een half uur klaar, de andere keer zit je ergens uren. Dat is niet te plannen,” vertelt Debbie.
Daarom werd in 2024 besloten een zelfstandig VPT-team op te zetten. Begin 2026 groeide het team uit naar een stabiel team met meer dan dertig VPT-cliënten. Dat bevestigt dat er veel vraag is naar deze vorm van zorg.
Werken in het leven van de cliënt
Voor Ambulant (thuis-)begeleiders speelt hun werk zich af op een andere plek dan binnen de muren van een kliniek. Ze komen in woonkamers, keukens en tuinen. Ze zien hoe iemand leeft, waar het goed gaat en waar het schuurt.
“De nabijheid die ik mag bieden en dat iemand zelfstandiger wordt, dat geeft me enorm veel energie,” vertelt Debbie.
Die nabijheid vraagt om betrokkenheid, maar ook om professionele afstand. Begeleiders zijn geen toezichthouders, maar staan naast de cliënt. Ze bewegen voortdurend tussen vertrouwen en waakzaamheid.
“Ik vind het fijn om minder beheersmatig te werken dan bijvoorbeeld in de kliniek. We bereiken veel door naast de cliënt te gaan staan en bieden hem ondersteuning bij alle leefgebieden,” zegt Lisa.
Samen sterk in een netwerk
VPT kan alleen bestaan dankzij goede samenwerking. Reclassering, gemeenten, woningcorporaties en zorgpartners vormen samen het netwerk rond de cliënt. In het begin was het soms even zoeken om elkaar goed te vinden, maar inmiddels verloopt de samenwerking steeds beter. Zo staan begeleiders er nooit alleen voor en kunnen ze snel schakelen wanneer dat nodig is.
De reclassering beoordeelt of VPT passend is voor een cliënt en schakelt het team vervolgens in. Wanneer begeleiders zorgen hebben, kunnen zij snel schakelen met ketenpartners. Deze korte lijnen zorgen ervoor dat problemen snel worden opgepakt. Veiligheid blijft altijd het uitgangspunt, zowel voor de cliënt als voor de samenleving. De forensische scherpte van het VPT-team zorgt ervoor dat risicofactoren goed in de gaten worden gehouden.
Wanneer laat je los?
Het streven van VPT is zelfstandigheid. Maar wanneer is iemand klaar voor meer autonomie? Wanneer is het moment daar om minder te begeleiden en meer los te laten?
“Na een intensieve startfase beslissen we samen met de cliënt en ketenpartners wat het beste is. Soms bouwen we af, soms tijdelijk op,” vertelt Lisa. Alles is maatwerk. Dat vraagt lef, want loslaten betekent vertrouwen geven, terwijl niet alles te voorspellen is.
Ik moet die zekerheid van het VPT hebben.
Leren van het verleden
Voor Daan is die begeleiding echt het verschil. Hij weet hoe het voelt als steun ontbreekt.
“Bij mijn eerste TBS werd de hulp te snel afgebouwd. Toen ging het mis,” zegt hij.
Na zijn eerste traject werd hij te snel losgelaten. Zonder voldoende steun leidde dat tot nieuwe problemen. Die ervaring bepaalt nog steeds hoe hij nu naar zijn toekomst kijkt.
“Ik moet die zekerheid hebben. Dat vind ik het belangrijkste.”
Die zekerheid vindt hij nu in vaste begeleiding, bereikbaarheid en duidelijke afspraken. Zelfs in het weekend weet hij wie hij kan bellen.
Kleine stappen, grote betekenis
De vooruitgang zit vaak in kleine dingen. Een opgeruimd huis. Een rijbewijs halen. Schulden aanpakken. Op tijd naar afspraken gaan. Voor buitenstaanders misschien vanzelfsprekend, voor cliënten vaak grote mijlpalen.
Voor Daan zit die groei nu in iets wat voor hem allesbehalve vanzelfsprekend is: op vakantie gaan. Binnenkort vertrekt hij samen met zijn broer, voor het eerst in dertig jaar. Dat kan omdat zijn forensische titel is beëindigd. Daar heeft hij hard voor gewerkt.
Tegelijk blijft hij via een WLZ-indicatie het vangnet van VPT houden, nu in een vrijwillig kader. “Ik moet er voorlopig niet aan denken om dat vangnet helemaal los te laten, zegt hij”
Lef als dagelijkse keuze
VPT vraagt dagelijks om keuzes. Hoe nabij ben je? Hoe bewaak je veiligheid zonder iemand klein te houden?
Het zijn vragen zonder vaste antwoorden. Ze vragen vakmanschap, reflectie en moed. Tegelijk laten de verhalen van cliënten en medewerkers zien wat deze aanpak oplevert: stabiliteit, vertrouwen en duurzame groei.
Met VPT kiest de Rooyse Wissel voor een vorm van zorg die ruimte geeft voor zelfstandigheid, zonder veiligheid uit het oog te verliezen.